Uyum Rehberi
e-Adisyon nedir, işletmeniz için zorunlu mu?
Kapsam, ön koşullar, belgede bulunması gereken bilgiler ve altı adımlık kontrol listesi. Her hüküm 509 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği'ndeki bölüm numarasıyla birlikte veriliyor.
Bu rehberin kaynağı
- 509 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği'nin güncel hâli, IV.12 bölümü (ebelge.gib.gov.tr).
- Gelir İdaresi Başkanlığı e-Belge duyuruları: e-Adisyon Teknik Kılavuzu 30.07.2021'de yayımlandı, 12.05.2023'te güncellendi; yetkilendirilmiş özel entegratör listesi 21.02.2022'de yayımlandı.
- Tebliğdeki zorunlu bilgiler listesinin (d) bendi, 573 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Tebliği ile yürürlükten kaldırıldı (Resmî Gazete: 12/11/2024 - 32720).
- Mevzuat kontrol tarihi: 9 Ağustos 2026.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve mali müşavir görüşünün yerine geçmez. Mevzuat değişir; karar öncesi kaynak tebliği ve GİB duyurularını kendiniz doğrulayın.
Kısa Cevap: Dört Madde
e-Adisyon yeni bir belge değil
Kâğıt adisyonun elektronik hâli. Tebliğ bunu açıkça yazıyor: e-Adisyon belgesi, kâğıt ortamdaki adisyon belgesi ile aynı hukuki niteliklere sahiptir.
509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği, IV.12.1
Ülke genelinde otomatik bir zorunluluk yok
Zorunluluk, Gelir İdaresi Başkanlığı'nın yazılı bildirimi ya da ebelge.gib.gov.tr adresindeki duyurusu ile geliyor. Başkanlık, hasılat tutarlarını dikkate alarak kapsam belirliyor ve geçiş hazırlığı için en az 3 ay süre veriyor. 9 Ağustos 2026 tarihinde e-Belge duyuru listesinde zorunlu geçişe ilişkin bir duyuru bulunmuyor.
509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği, IV.12.4
Gönüllü geçişin ön koşulu e-Fatura ve e-Arşiv
İsteyerek dâhil olmak için e-Fatura ve e-Arşiv Fatura uygulamalarında olmanız gerekiyor. Başvuru yalnız iki yöntemle yapılıyor: Özel Entegratör ya da Doğrudan Entegrasyon. e-Adisyon için GİB Portal yöntemi sayılmamış.
509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği, IV.12.2
Adisyon kapanınca fiş ya da fatura eş zamanlı düzenlenir
Belge, siparişi alırken elektronik ortamda açılıyor. Hizmet tamamlanınca eş zamanlı olarak, üzerinde adisyonun evrensel tekil numarası (ETTN) yazan bir e-Fatura, e-Arşiv Fatura ya da yeni nesil ÖKC fişi düzenlenmesi zorunlu. Masada kâğıt çıktı bulundurmak zorunlu değil.
509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği, IV.12.3
Kimler adisyon düzenliyor?
Tebliğ, adisyon kullanma zorunluluğunu 185, 200, 298 ve 299 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğlerine dayandırıyor ve şu işletmeleri sayıyor:
- Masada servis yapılan hizmet işletmeleri
- Gerçek usulde vergilendirilenler (bilanço ya da işletme hesabı esası)
- Tebliğde sayılan örnekler: lokanta, kafeterya, pastane, gazino, bar, pavyon
Market, bakkal ve tekel bayii gibi perakende işletmelerde satış adisyonla değil, yeni nesil ÖKC fişiyle kayda geçer. Bu işletmeler için sıra e-Adisyon'da değil, e-Dönüşüm ve ÖKC tarafındadır.
Belgede zorunlu bilgiler
Tebliğin IV.12.3 bölümü dört kalem sayıyor. Yazılımınız bunların tamamını üretmiyorsa belge eksik kalır:
- 1 İşletmenin adı, soyadı ya da unvanı, vergi dairesi, TCKN/VKN ve adresi
- 2 Belgenin düzenlenme tarihi, saat ve dakika olarak düzenlenme zamanı, evrensel tekil numarası (ETTN) ve e-Belge numarası
- 3 Sunulan hizmetin ya da malın adı (cinsi) ve miktarı
- 4 Hizmet tamamlanınca düzenlenecek belgede yer alacak, vergiler hariç ve dahil toplam hizmet tutarı
Başkanlık, gerek görürse ilave bilgi isteyebilir ve bunu ebelge.gib.gov.tr adresinde duyurur. İşletmeler zorunlu bilgilere kendi ihtiyaçları için başka bilgiler de ekleyebilir.
Altı Adımlık Uyum Kontrol Listesi
Zorunluluk bildirimi geldiğinde en az üç ayınız olur. Aşağıdaki sıra, o üç ayı beklemeden bugün yapılabilecek işleri gösteriyor.
e-Fatura ve e-Arşiv durumunuzu netleştirin
e-Adisyon başvurusunun ön koşulu bu iki uygulamada olmanız. Mükellefiyet durumunuzu mali müşavirinizle teyit edin; eksikse sıra önce e-Dönüşüm tarafında.
Yöntemi seçin: özel entegratör mü, doğrudan entegrasyon mu?
Tebliğ e-Adisyon için bu iki yöntemi sayıyor. Küçük ve orta ölçekli işletmelerin çoğu özel entegratörle çalışıyor; doğrudan entegrasyon kendi bilgi işlem altyapısı olan işletmeler için.
Kasa yazılımınızın adisyonu sipariş anında açtığını doğrulayın
Belge, ödeme anında değil siparişi alırken oluşuyor. Garson elindeki terminalden ürünü girdiği anda adisyonun elektronik ortamda açılması gerekir.
ETTN’in fişe ya da faturaya taşındığını kontrol edin
Kapanışta düzenlenen belgenin üzerinde adisyonun evrensel tekil numarası yazmak zorunda. Bu, kasa yazılımı ile ÖKC ya da entegratör arasındaki bağın çalıştığının kanıtı.
Yeni nesil ÖKC bağlantısını kurun
Fişi yeni nesil ÖKC üzerinden kesiyorsanız kasa yazılımının cihazla konuşması gerekir. Cihaz temini ve TSM kurulumu takvimi genelde en uzun süren kalemdir; erken başlayın.
Personeli tek akış üzerinden eğitin
Sipariş, adisyon ve fiş tek sistemde olduğunda uyum ayrı bir iş olmaktan çıkar. Ayrı cihazlarda tutulan kayıtlar hem denetimde hem günlük işleyişte açık bırakır.
Novem KasaPOS ile uyum
Sipariş, adisyon ve fiş aynı sistemde olduğunda uyum ayrı bir proje olmaktan çıkar. Garson terminalden ürünü girer, adisyon açılır; ödeme anında fiş ya da fatura aynı akıştan düzenlenir.
-
e-Adisyon modülü — yıllık 6.000 ₺
GİB e-Adisyon belgesi düzenleme.
-
Yazar kasa (GMP3-TSM) — cihaz başına yıllık 6.000 ₺
Yeni nesil ÖKC entegrasyonu. GMP3-TSM entegrasyon ücreti ayrıca yazar kasa firmasına ödenir.
-
E-dönüşüm modülü — yıllık 6.000 ₺
e-Fatura ve e-Arşiv tarafı. e-Adisyon başvurusunun ön koşulu bu uygulamalarda olmanız.
Fiyatlar KDV hariç yıllık bedellerdir ve paket seçiminden bağımsız modüllerdir.
İlgili sayfalar: adisyon programı, e-Fatura entegrasyonu ve 7524 sayılı kanun restoranları nasıl etkiliyor?
e-Adisyon Hakkında Sıkça Sorulanlar
Ülke genelinde otomatik bir zorunluluk yok. 509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği'nin IV.12.4 bölümü, Gelir İdaresi Başkanlığı'na yetki veriyor: Başkanlık, adisyon düzenleyen hizmet işletmelerini yıllık ya da aylık satış hasılatına göre kapsama alabiliyor, geçiş için en az 3 ay süre vermek ve yazılı bildirim ya da ebelge.gib.gov.tr duyurusu yapmak koşuluyla. 9 Ağustos 2026 tarihinde e-Belge duyuru listesinde zorunlu geçiş duyurusu bulunmuyor. Size yazılı bildirim geldiyse durum farklıdır; bildirimdeki süre içinde dâhil olmanız gerekir.
Gönüllü geçiş için evet. Tebliğin IV.12.2 bölümü, uygulamaya dâhil olmak isteyen mükellefin e-Fatura ve e-Arşiv Fatura uygulamalarında olmasını, hazırlıklarını tamamlamasını ve Özel Entegratör ya da Doğrudan Entegrasyon yöntemlerinden birini seçerek başvurmasını şart koşuyor.
e-Adisyon kullanan işletmede adisyonun kâğıt çıktısını hizmet süresince masada bulundurmak zorunlu değil. Tebliğ, e-Belge olarak düzenlenmesi zorunlu tutulan belgelerin kâğıt olarak düzenlenebileceği istisnai hâlleri ayrıca sayıyor (V.7 ve VIII. bölümler). Bunun dışında, zorunluluk kapsamındaki bir işletmenin kâğıt adisyon düzenlemesi cezaya bağlanmış.
Tebliğin IV.12.6 bölümü, zorunluluk getirildiği hâlde süresi içinde geçmeyen ya da e-Adisyon olarak düzenlemesi gereken belgeyi kâğıt düzenleyen mükellefler için Vergi Usul Kanunu’nda öngörülen cezai hükümlere atıf yapıyor. Ceza tutarları her yıl yeniden değerleme ile değiştiği için burada rakam yazmıyoruz; güncel tutarı GİB kaynağından ya da mali müşavirinizden doğrulayın.
Evet, e-Adisyon ayrı bir modül olarak sunuluyor (yıllık 6.000 ₺). Yazar kasa (GMP3-TSM) entegrasyonu cihaz başına yıllık 6.000 ₺, e-Fatura/e-Arşiv tarafı ise E-dönüşüm modülüyle yıllık 6.000 ₺'dir. Fiyatlar KDV hariçtir ve GMP3-TSM entegrasyon ücreti ayrıca yazar kasa firmasına ödenir.
